Fonoholizm - nałogowe korzystanie z telefonów komórkowych
W dzisiejszych czasach zapewne niewiele osób wyobraża sobie codzienne funkcjonowanie bez telefonu komórkowego. Jest on wszechobecny, potrzebny i niewątpliwie bardzo użyteczny. Trzeba jednak wiedzieć, jak
z niego korzystać, ponieważ nadużywanie go może prowadzić do fonoholizmu. Mówimy o nim, gdy nie jesteśmy w stanie normalnie funkcjonować bez tego urządzenia. Jest ono włączone 24 godziny na dobę, a gdy śpimy, jest w zasięgu ręki. Cały czas sprawdzamy, czy nie ma jakiegoś powiadomienia, a nie mogąc odebrać telefonu, czujemy niepokój i rozdrażnienie.
powyżej znajduje się plakat przedstawiający symptomy fonoholizmuFonoholizm może doprowadzić do:
• osłabienia więzi z rodziną, przyjaciółmi
• zubożenia języka
• trudności w nawiązywaniu bezpośrednich relacji
• zaniku pasji, zainteresowań
• zaburzeń funkcji biologicznych, np. snu
• zaniedbywania obowiązków.
Dziecko i telefon - jak postępować?
Rodzicu:
- Nie dawaj dziecku telefonu do zabawy, aby go czymś zająć, podczas, gdy Ty jesteś zajęty
- Monitoruj czas jaki dziecko spędza z telefonem
- Ustalaj granice - w jakich sytuacjach telefon jest dozwolony, a w jakich nie (np. nie siadamy do stołu z telefonem, nie odbieramy wiadomości podczas odrabiania lekcji)
- Nie ucz dziecka bycia ''dostępnym non stop'' (tzn. nie złość się na dziecko, ponieważ nie odpisało na SMS kiedy np. grało w piłkę z kolegami). Częstym problemem jest to, że rodzice wymagają, aby dziecko odebrało od nich rozmowę bądź odczytało wiadomość natychmiast, ale jednocześnie mają do dziecka pretensje, że odpisuje od razu na wiadomości kolegom (np. podczas posiłku). Dziecko nie rozumie podwójnych standardów. Nie wie dlaczego telefon od rodzica jest dobry, a od kolegi zły
- Dawaj dobry przykład, ponieważ dzieci uczą się przez modelowanie. To oznacza, że, jeśli sam korzystasz z telefonu w łazience, przy stole, prowadząc auto, to dziecko będzie uważało to za słuszne zachowanie
- Organizuj dziecku zajęcie - bardzo często nadmierne korzystanie z telefonu wynika
ze znudzenia. Dziecko nie ma co ze sobą zrobić, więc przegląda portale czy gra w gry online. Postaraj się, aby miało zainteresowania poza wirtualną rzeczywistością - Pokazuj „dobre aplikacje” - zamiast grania, nauka języka, kodowania, aplikacja do tworzenia kreatywnych filmików. Komórka nie musi być zła. Może rozwijać kreatywność dzieci. Warto pokazywać im zatem takie aplikacje, które będą je bawić
i uczyć, nie będąc jedynie marnotrawieniem czasu - Nie pozwalaj dziecku spać z telefonem. Poza tym, że jest to niezdrowe, nie masz kontroli nad tym, na ile mocno używa ono komórki.
Ważnym elementem jest też edukacja dziecka, czyli zwykła rozmowa na temat zasad kulturalnego zachowania oraz wpływu nadmiernego używania telefonu na jego życie. Pamiętaj, że nic nie zastąpi bezpośredniego kontaktu.
Uwaga!!! Symptomy fonoholizmu:
Często zerkam na telefon komórkowy, w celu sprawdzenia czy ktoś napisał wiadomość
Często korzystam z telefonu, podczas, gdy się nudzę
Noszę ładowarkę w razie, gdyby telefon się rozładował
Nie mając telefonu często myślę kto do mnie pisał lub dzwonił
Nie wyobrażam sobie codziennego życia bez telefonu komórkowego
Kiedy jestem poza zasięgiem sieci, robię wszystko, aby odzyskać zasięg
Jestem osobą zawsze dostępną ,,pod telefonem”
Jestem kojarzona jako osoba, nie rozstająca się z komórką
Staram się mieć telefon zawsze przy sobie, również kiedy kładę się spać lub wstaję z łóżka
Zdarza mi się nie dosypiać, aby korzystać z komórki
Odbieram połączenie nawet w sytuacjach, w których może to stwarzać zagrożenie
Czasem łapię się na tym, że nie wiem jak przebyłem drogę z punktu A do punktu B
Zaniedbałem obowiązki domowe/ szkolne, bo telefon pochłonął zbyt wiele mojej uwagi
Korzystam z telefonu nawet wówczas, gdy wykonuję inne obowiązki
Czasem nie potrafię skoncentrować się na jednej czynności, gdyż jestem rozproszony
z powodu telefonuGdybym mógł korzystałbym z telefonu komórkowego niezależnie od sytuacji
i wykonywanych czynnościWykorzystuję każdą wolną chwilę, aby skorzystać z telefonu
Jestem osobą, która bardzo często robi zdjęcia sobie i innym i często umieszcza je w sieci, koncentrując na nich ogromną uwagę
Nie widzę nic złego w korzystaniu z telefonu, nawet, gdy jestem w towarzystwie
Czuję się zły/ zdenerwowany, gdy z jakichś powodów nie mogę korzystać z telefonu
Zabranie mi telefonu, potraktowałbym jako surową karę
Używając telefonu komórkowego, ograniczyłem realne kontakty
Chciałbym wyłączyć telefon i nie być dostępny dla nikogo
Podejmuję próby mające na celu ograniczenie korzystania przeze mnie z telefonu
Trudno mi przestać korzystać z telefonu, nawet, po założeniu sobie limitu czasowego
Czuję się przeciążony wiadomościami medialnymi
Mam dosyć bycia ‘’non stop’’ w kontakcie z innymi
Jeśli zapomnę wziąć ze sobą telefon, robię wszystko, by mieć go przy sobie jak najszybciej
Czuję wewnętrzną potrzebę, by odpisać jak najszybciej
Czasem muszę ukrywać przed bliskimi, że korzystam z komórki
Przywiązuję ogromną wagę do marki posiadanego telefonu
Jestem osobą, która ciągle rozmawia przez telefon komórkowy
Jeśli usłyszę dźwięk przychodzącej wiadomości od razu sięgam po telefon, nie ważne co
w danej chwili robięKorzystanie przeze mnie z telefonu doprowadza do kłótni z najbliższymi.
Jeśli podejrzewasz, że dziecko nadużywa mediów elektronicznych:
1. Nazwij problem. Porozmawiaj z dzieckiem, powiedz mu, co niepokojącego widzisz
w jego zachowaniu2. Przyjrzyj się sytuacjom, w których dziecko ucieka w wirtualny świat. Wspólnie
z dzieckiem poszukaj alternatyw, np. działań, które sprawiają mu równie dużo przyjemności lub w podobny sposób pomagają odreagować nieprzyjemne emocje3. Ustalcie wspólnie harmonogram dnia, by zrównoważyć czas spędzany przez dziecko
w sieci i poza nią4. Ustalcie zasady i etapy ograniczania korzystania z telefonu
5. Nagradzaj sukcesy dziecka w ograniczaniu czasu spędzanego przez nie z telefonem
6. Jeśli dziecko korzysta z telefonu w sposób, który zagraża jego zdrowiu (np. zaniedbuje podstawowe potrzeby fizjologiczne), zabierz telefon, ale wyjaśnij dziecku przyczyny tych ograniczeń. Dziecko poczuje się bezpieczniej, gdy będzie znało Twoje intencje.
W skrajnych przypadkach nadużywanie mediów elektronicznych może się okazać poważnym problemem, wymagającym profesjonalnej pomocy.
Bibliografia:
- Dębski M., Nałogowe korzystanie z telefonów komórkowych. Szczegółowa charakterystyka zjawiska fonoholizmu w Polsce. Raport z badań - skrót, Gdynia 2017
- Fundacja Orange, Bezpieczne media poradnik dla rodziców
- http://osrodekwiosenna.pl